Yaşlanan hücreleri gençleştirme fikri ilk kez insan gözünde denendi. Life Biosciences’ın glokom hastalarında başlattığı faz 1 çalışmada, üç hastadan ikisinde ilk 8 haftada görme alanında iyileşme işaretleri görüldü.
Nobel ödüllü yöntemin “kısmi” versiyonu
TIME’ın 8 Ekim tarihli haberine göre tedavi, 2012 Nobel Tıp Ödülü’nü getiren Yamanaka hücre yeniden programlama yöntemine dayanıyor. Orijinal yöntemdeki dört genden kansere en çok bağlanan çıkarılmış; kalan üç faktör göz içine enjekte ediliyor. Amaç hücreyi embriyonik hale döndürmek değil, hasarlı hücreleri daha genç ve işlevsel bir duruma “kısmen” geri götürmek.
Tedavi, Harvard Tıp Fakültesi’nden David Sinclair’in laboratuvarından çıktı. Hastalar 8 hafta boyunca doksisiklin adlı antibiyotiği kullandı. Bu ilaç bir açma-kapama düğmesi gibi çalışıyor; bırakıldığında faktörlerin üretimi duruyor.
Glokomda hedef: sinyal iletemeyen hücreler
Glokomda hasar, görme sinyalini beyne taşıyan retina gangliyon hücrelerinde oluşuyor. Bu hücreler her zaman ölmüyor ama sinyal iletme yeteneklerini büyük ölçüde kaybedebiliyor. Haziranda başlayan çalışmada asıl hedef güvenlikti: yeniden programlamaya bağlı yan etki bildirilmedi, yalnızca enjeksiyona bağlı yan etkiler görüldü.
Araştırmacılar şimdi üç kat daha yüksek dozu denemeyi ve ileride “göz inmesi” olarak bilinen NAION hastalarını da çalışmaya almayı planlıyor.
Glokomda bugünkü tedaviler göz tansiyonunu düşürerek hasarın ilerlemesini yavaşlatıyor ama kaybedilen görmeyi geri getirmiyor. Hücrenin işlevini geri kazandırmayı hedefleyen bir yöntem, uzun vadede bu tabloyu değiştirebilir.
Sonuçlar yalnızca 3 hastaya ait, kongrede sunuldu ve görme alanındaki iyileşmenin büyüklüğü açıklanmadı. Faz 1 çalışmaları etkinlikten çok güvenliği ölçer. Çalışmayı yürüten şirketin kurucularından biri Sinclair’dir. Glokom tedavinizi bu habere göre değiştirmeyin; damlalarınızı hekiminizin önerdiği şekilde kullanmaya devam edin.
Kaynak: TIME – Eye Cells May Have Been Rejuvenated for the First Time in People